از ویژگیهای شیمیایی تا کاربرد در صنایع
اگر در صنعت رنگ، رزین، چسب یا پلیمر فعالیت داشته باشید، احتمالاً بارها نام بوتیل آکریلات مونومر (Butyl Acrylate Monomer) یا به اختصار BA به گوشتان خورده است. این ترکیب مایع و بیرنگ، یکی از پرکاربردترین مونومرهای پایه در دنیاست که به دلیل انعطافپذیری بالایی که به محصول نهایی میدهد، جایگاه ویژهای در فرمولاسیونهای صنعتی دارد.
بوتیل آکریلات مونومر چیست؟
بوتیل آکریلات یک استر آکریلیک با فرمول شیمیایی C7H12O2 است؛ مایعی شفاف، بیرنگ و با بویی نسبتاً تند. ویژگی اصلی آن، دمای انتقال شیشهای (Tg) بسیار پایین (حدود ۵۴- درجه سانتیگراد) است. همین ویژگی باعث میشود پلیمرهای ساختهشده از این مونومر، بسیار نرم، منعطف و در برابر ترکخوردگی در دماهای پایین مقاوم باشند.
کاربردهای اصلی بوتیل آکریلات در صنایع مختلف
به دلیل چسبندگی عالی و انعطافپذیری فوقالعاده، بوتیل آکریلات در طیف وسیعی از صنایع بهعنوان ماده اولیه به کار میرود:
صنعت رنگ و پوششهای صنعتی
بزرگترین مصرفکننده بوتیل آکریلات، صنعت تولید رنگهای پایه آبی (امولسیونی) و پایه حلال است. استفاده از این مونومر باعث افزایش دوام و مقاومت رنگ در برابر شرایط جوی، بهبود انعطافپذیری لایه رنگ و مقاومت بیشتر در برابر شستوشو و ساییدگی میشود.
تولید چسبها و درزگیرها
یکی از حساسترین کاربردهای BA در تولید چسبهای حساس به فشار (PSA) است؛ چسبهایی که در نوارچسبها، لیبلها و چسبهای پزشکی استفاده میشوند و به چسبندگی اولیه (Tack) و انعطافپذیری بالایی نیاز دارند.
صنایع نساجی و چرمسازی
در عملآوری پارچه و چرم مصنوعی، رزینهای پایه آکریلیک حاوی بوتیل آکریلات برای ایجاد لطافت، مقاومت در برابر آب و بهبود زیردست پارچه به کار میروند.
ساخت رزینهای آکریلیک
بوتیل آکریلات معمولاً بهصورت همپلیمر (Copolymer) همراه با مونومرهای دیگری مانند متیل متاکریلات (MMA)، استایرن یا آکریلیک اسید ترکیب میشود تا رزینهایی با خواص مکانیکی و حرارتی دلخواه تولید شود.
| مشخصه | مقدار |
|---|---|
| نام شیمیایی | بوتیل آکریلات مونومر (Butyl Acrylate Monomer) |
| فرمول مولکولی | C₇H₁₂O₂ |
| شناسه CAS | 141-32-2 |
| جرم مولی | ۱۲۸.۱۷ گرم بر مول |
| ظاهر | مایع شفاف و بیرنگ |
| خلوص (Purity) | حداقل ۹۹.۵٪ |
| دمای جوش | ۱۴۵ درجه سانتیگراد |
| دمای انتقال شیشهای (Tg) | ۵۴- درجه سانتیگراد |
| دانسیته (در ۲۰ درجه) | ۰.۸۹ گرم بر سانتیمتر مکعب |
| بازدارنده (Inhibitor) | MEHQ (حدود ۱۵ تا ۲۰ ppm) |
| حلالیت | کمحل در آب، کاملاً محلول در حلالهای آلی |
نکات حیاتی در نگهداری و ایمنی
بوتیل آکریلات مادهای فعال است و میل به پلیمریزاسیون خودبهخودی دارد. به همین دلیل معمولاً همراه با مقداری MEHQ (متیل اتر هیدروکینون) عرضه میشود تا از پلیمریزاسیون ناخواسته طی حمل و انبارداری جلوگیری شود. باید در محیطهای خنک، با تهویه مناسب و دور از تابش مستقیم خورشید یا منابع گرما نگهداری شود، و هنگام کار با آن استفاده از دستکش، عینک ایمنی و ماسک تنفسی مناسب الزامی است.
برای دریافت آنالیز فنی، استعلام قیمت روز و دریافت مشاوره تخصصی، با کارشناسان پیگچم در ارتباط باشید.